«Ազատություն»-ը եթերում է, բայց կրճատված անձնակազմով և միջոցներով․ երեկվանից լրատվամիջոցը սկսել է հարկադիր արձակուրդի ուղարկել Պրահայի կենտրոնակայանի աշխատակիցներին, քանի որ ԱՄՆ Գլոբալ մեդիայի գործակալությունը (USAGM) չի տրամադրել Կոնգրեսի կողմից հատկացված ֆինանսավորումը:
Մոտ մեկ շաբաթ առաջ USAGM-ը չեղարկել է ռադիոկայանի դրամաշնորհային համաձայնագրի դադարեցման մասին իր նամակը, այդուհանդերձ մինչ օրս «Ազատություն»-ը չի ստացել Կոնգրեսի կողմից հատկացված միջոցները, ԱՄՆ Գլոբալ մեդիայի գործակալությունը չի հաստատել նաև ռադիոյականի ապրիլ ամսվա ֆինանսական ծրագիրը:
Նախօրեին «Ազատ Եվրոպա/Ազատություն» նոր միջնորդություն է ներկայացրել Վաշինգտոնի շրջանային դատարան՝ խնդրելով ապահովել, որ USAGM-ը ռադիոկայանին տրամադրի հասանելիք միջոցները։
Լրատվամիջոցի ղեկավար Սթիվեն Կապուսի խոսքով՝ «Ազատության» աշխատակիցներն ու նրանց ընտանիքներն են վճարում գինը, մինչ ռադիոկայանը շարունակում է սպասել, թե երբ USAGM-ը կտրամադրի Կոնգրեսի հատկացրած միջոցները:
«Մինչ այդ, «Ազատ Եվրոպա/Ազատություն» ռադիոկայանը մտադիր է շարունակել մնալ դատարանում այնքան, մինչև մենք կստանանք բավարար երաշխիքներ, որ USAGM-ը կհետևի օրենքին և կտրամադրի Կոնգրեսի կողմից հատկացված միջոցները», - հայտարարել է Կապուսը:
Եվրամիությունը պետք է լրացնի այդ ֆինանսական բացը, երեկ հայտարարում էր Դաշինքի հարևանության և ընդլայնման հարցերով հանձնակատար Մարտա Կոսը. - «Եթե մենք դա չանենք, մեծ նվեր կմատուցենք բռնապետերին աշխարհով մեկ»:
ԵՄ բարձրաստիճան պաշտոնյան այս մասին խոսում էր Եվրախորհրդարանում՝ «Ազատության» շուրջ ստեղծված իրավիճակին նվիրված քննարկմանը։
Եվրոպացի պատգամավորներից շատերն էին պահանջում՝ եվրոպական դաշինքը պետք է վճռական գործի այս հարցում և աջակցի ամերիկյան ֆինանսավորումից զրկվող հարուստ անցյալ ունեցող լրատվամիջոցին։
«Երբ ես դպրոց էի հաճախում կոմունիստական Ռումինիայում, ծնողներս գրեթե ամեն օր ինձ հիշեցնում էին, որպեսզի ես ոչ ոքի չպատմեմ, որ մենք «Ազատ Եվրոպա/Ազատություն» ռադիոկայան ենք լսում», - խորհրդարանական ամբոիոնից պատմում էր ռումինացի պատգամավոր Դան Բարնան։
«Ես նույնիսկ հիշում եմ, թե ժամը քանիսին էր տատիկս փորձում որսալ ազատ խոսքը ռադիոյի խշխշոցների արանքներում», - նշում էր լիտվացի պատգամավոր Ռասա Յունկևիչիենեն։
«Եկեք աջակցենք նրանց, ովքեր վտանգում են իրենց կյանքը ճշմարտությունը պաշտպանելու համար՝ ոչ միայն խոսքերով, այլև գործողություններով, ֆինանսավորմամբ և համերաշխությամբ: Զանգվածային լրատվամիջոցների պաշտպանությունը առաջին հերթին ժողովրդավարության պաշտպանությունն է», - ընդգծում էր լիտվացի պատգամավոր Վիրգինյուս Սինկևիչյուսը։
«Ազատությանը» եվրոպական դաշինքի կողմից ֆինանսական միջոցներ հատկացնելուն դեմ էին հիմնական աջակողմյան խմբերի ներկայացուցիչները։ «Ազատություն» ռադիոկայանն, ասում էին նրանք, ամերիկյան քարոզչական գործիք է, և Եվրոպան նրանց համար փող չունի:
«Ինչո՞ւ մենք պետք է ֆինանսավորենք սառը պատերազմի մնացուկները, երբ մեր ազգային կարիքները կոնկրետ ներդրումներ են պահանջում», - հարցնում էր ֆրանսիացի պատգամավոր Վիրժինի Ժորոնը։
Գերմանացի աջերի ներկայացուցիչ Մարի Խանն էլ կարծիք է հայտնել, թե «Ազատ Եվրոպա/Ազատություն»-ը կարող է ինքն իրեն ֆինանսավորել, և որ առհասարակ լրատվամիջոցները չպետք է ֆինանսավորվեն եվրոպական կառույցների կողմից:
«Եվրամիությունը լավ կանի նախ Սլովակիայի ֆերմերներին օգնի պայքարել խոշոր եղջերավոր անասունների շրջանում տարածվող դաբաղի դեմ», - հայտարարում էր սլովակ պատգամավոր Միլան Ուհրիկը։
«Ազատության» ֆինանսական խնդիրների ծագման առաջին իսկ օրերից Եվրամիության անդամ մի շարք երկրների առաջնորդներ, ինչպես նաև Դաշինքի ղեկավարությունը պատրաստակամություն են հայտնել քննարկել՝ ինչպես կարող են աջակցել մեդիակորպորացիային։
Արդյոք Եվրամիությունն իսկապես պատրաստ է քայլեր ձեռնարկել ֆինանսապես աջակցելու՝ ինչպես կարճաժամկետ, այնպես էլ երկարաժամկետ կտրվածքով. երեկ այս հարցը «Ազատության» թղթակից Ռիկարդ Յոզվիակն ուղղել էր Դաշինքի դիվանագիտության ղեկավար Կայա Կալլասին:
«Մենք քննարկում ենք, թե ինչ կարող ենք անել, քանի որ ազատ լրատվամիջոցները և տեղեկատվության հասանելիությունը Եվրամիության համար չափազանց կարևոր են։ Մյուս կողմից, բազմաթիվ կազմակերպություններ, երկրներ մեզ են դիմում, քանի որ Ամերիկան հրաժարվում է աջակցել, և բոլորը մեզ են դիմում այդ բացը լրացնելու խնդրանքով։ Պարզ է, որ մենք բոլորին օգնել ի վիճակի չենք։ Հետևաբար, պետք է քննարկել՝ որն է պլանը, ինչպես ենք լրացնում» ,- նշում էր Կալլասը «Ազատ Եվրոպա/Ազատություն» ռադիոկայանին տված բացառիկ հարցազրույցում: