Эвалюцыя заяваў амэрыканскіх перамоўнікаў з Лукашэнкам можа азначаць, што афіцыйны Менск у межах «вялікай угоды» з ЗША можа пайсьці на спыненьне ці прыпыненьне рэпрэсіяў, а ня толькі на вызваленьне палітвязьняў, піша палітычны аглядальнік Свабоды Юры Дракахруст.
Урэшце гісторыя з арыштаванымі ў Беларусі літоўскімі грузавікамі набліжаецца да фіналу. Тактыка шантажу і грубага ціску на Літву з боку афіцыйнага Менску не спрацавала. Улады Беларусі былі вымушаныя саступіць, калі да вырашэньня канфлікту далучыліся ЗША.
Калі эканоміка Беларусі будзе разьвівацца гэтаксама, як апошнія 30 гадоў, разрыў паміж беларускім і польскім дабрабытам можа павялічыцца ўдвая. Зламаць гэтую тэндэнцыю можа толькі эўраінтэграцыя Беларусі, — кажа эканаміст, старшы супрацоўнік дасьледчага цэнтру BEROC Зьміцер Крук.
Эўрапейскі рэдактар Радыё Свабода / Радыё Свабодна Эўропа Рыкард Юзьвяк аналізуе, які ўплыў на Беларусь і на ўвесь сьвет можа аказаць зьмякчэньне санкцый ЗША ў часе, калі цэны на калійныя ўгнаеньні растуць праз вайну на Блізкім Усходзе.
Нягледзячы на шматлікія сумневы і перашкоды, беларуска-амэрыканскі перамоўны працэс працягваецца. Вынікам візыту Джона Коўла ў Менск стала вызваленьне рэкорднай колькасьці палітвязьняў. Абмяркоўваецца паездка Лукашэнкі ў ЗША, што можа стаць беспрэцэдэнтнай падзеяй.
На зьмену рэжыму ў Беларусі могуць паўплываць санкцыі ў дачыненьні да Расеі, але ня санкцыі ў дачыненьні да Беларусі — мяркуе расейскі эканаміст Дзьмітры Някрасаў.
20 гадоў таму пасьля прэзыдэнцкіх выбараў апазыцыя арганізавала намётавае мястэчка ў цэнтры Менску, якое пратрымалася некалькі дзён.
Аляксандар Лукашэнка падпісаў Закон «Аб зьмене законаў у пытаньнях рэгуляваньня грамадзянскага судаводзтва і грамадзянскіх праваадносін».
З дадзеных апытаньняў, у тым ліку апытаньняў Інстытуту сацыялёгіі Акадэміі навук Беларусі, вынікае, што з 2023 году беларускае грамадзтва знаходзіцца ў фазе адаптацыі да існых умоваў, кажа дасьледніца, доктар сацыялёгіі Алена Шкурова.
Палітычны аглядальнік Свабоды падводзіць вынікі тыдня.
Рашэньне Міжнароднага крымінальнага суду пачаць расьсьледаваньне справы супраць рэжыму Лукашэнкі павялічвае міжнародную таксычнасьць уладаў Беларусі. Зь іншага боку, дэвальвацыя міжнародных інстытутаў і міжнароднага права могуць зьменшыць нэгатыўныя палітычныя наступствы для дыктатуры Лукашэнкі.
Насуперак ужо працягламу дыялёгу паміж Менскам і Вашынгтонам прыкметаў разрадкі крызісу паміж Беларусьсю і Эўразьвязам ня бачна.
Паводле паказьніку эканамічнай няроўнасьці (каэфіцыенту Джыні), Беларусь — сярэднеэўрапейская краіна. Ступень роўнасьці ў Беларусі — прыкладна такая ж, як у Польшчы, вышэй, чым у Літве і Латвіі, і значна вышэй, чым у Расеі.
У які бок хіліцца вайна на Блізкім Усходзе? Якія наступствы для Беларусі мае і будзе мець гэтая вайна? Як адказвае Захад на пагрозу «Арэшніка» у Беларусі?
Нечаканая актыўная дыпляматычная падтрымка афіцыйным Менскам Азэрбайджану ў ягоным канфлікце з Іранам выглядае дзіўна. Падаецца, што такім чынам Лукашэнка падае ўскосны сыгнал ЗША, дэманструючы, на чыім баку Беларусь у гэтай блізкаўсходняй вайне.
Паводле апытаньня Chatham House доля тых, хто ставіцца да вызваленьня палітвязьняў станоўча, перавышае долю тых, хто ставіцца адмоўна, перавага станоўчых ацэнак назіраецца і сярод прыхільнікаў Лукашэнкі — кажа сацыёляг Кастусь Несьцяровіч.
Памілаваньне Лукашэнкам 18 вязьняў выконвае некалькі функцыяў. Гэта ня столькі акт гуманізму, колькі дыпляматычны жэст, арыентаваны на стварэньне спрыяльнага фону перад новым раўндам беларуска-амэрыканскіх перамоваў.
Пры Лукашэнку сфармавалася новая арыстакратыя, доля прадстаўнікоў кіроўнай эліты, якія паходзяць з кіроўнай эліты, у Беларусі вышэй, чым у Эўропе — кажа сацыёляг Кастусь Несьцяровіч.
Улады Беларусі спрабуюць намацаць аптымальную лінію паводзін адносна падзеяў вакол Ірану, вядуць сябе асьцярожна. Такая абачлівасьць абумоўленая патрэбай манэўраваць паміж рознымі суб’ектамі глябальнай палітыкі.
Якімі будуць наступствы новай вайны на Блізкім Усходзе? Чаму рэакцыя афіцыйнага Менску на новую вайну істотна адрозьнівалася ад рэакцыі Масквы і Пэкіну? Чым скасаваньне санкцыяў ЭЗ 10 гадоў таму адрозьніваецца ад цяперашняга скасаваньня амэрыканскіх санкцыяў?
Лукашэнка заўсёды вельмі хваравіта ставіцца да любой інфармацыі пра трагічны лёс дыктатараў. Бо прымярае сытуацыю на сябе. Аднак цяпер рэакцыя афіцыйнага Менску на падзеі вакол Ірану даволі асьцярожная і стрыманая.
Вынікі пасяджэньня Вышэйшага савету саюзнай дзяржавы Беларусі і Расеі пракамэнтаваў для Свабоды расейскі палітычны аналітык, аглядальнік праграмы «Эхо Кавказа» Вадзім Дубноў.
Незадоўга да перамоваў у Маскве, напярэдадні Рады міру, Расея адразу па трох каналах папярэдзіла беларускае кіраўніцтва пра небясьпеку разьвіцьця адносін паміж Беларусьсю і ЗША. Лукашэнка вымушаны быў апраўдвацца.
Галасаваньне ў ААН паказвае, што Беларусь і Расея супрацьпаставіла сябе абсалютнай большасьці дзяржаў сьвету. Іх падтрымлівае невялічкая купка самых адыёзных рэжымаў у сьвеце. І іх прэтэнзія на тое, каб выступаць ад імя Глябальнай большасьці, ня мае падставаў.
Мэты санкцыяў ЭЗ — пазбавіць рэжым Лукашэнкі даходаў і зьменшыць яго магчымасьці дапамагаць расейскай агрэсіі супраць Украіны, а ня зьвесьці да нуля гандаль Беларусі і ЭЗ — тлумачыць прадстаўніца Аб’яднанага пераходнага кабінэту (АПК) у эканоміцы і фінансах Аліса Рыжычэнка.
Прайшло чатыры гады з пачатку агрэсіі Расеі супраць Украіны. Ва ўсе часы войны з удзелам вялікіх дзяржаў ці буйных кааліцый былі чыньнікам перадзелу сьвету, часта радыкальнай зьмены парадыгмы сацыяльных працэсаў, стварэньня новай сыстэмы бясьпекі і міжнародных адносін, перамены асноўных гульцоў.
У інтэрвію «Люстэрку» прэзыдэнт Украіны Зяленскі вызначыў новую палітыку адносна Беларусі? Які сыгнал і каму пасылае Ўкраіна санкцыямі супраць Лукашэнкі? Ці можа Ўкраіна пачаць баявыя дзеяньні супраць суагрэсара-Беларусі? Чаго ў Кіеве чакаюць ад супрацы зь Ціханоўскай?
На пытаньне пра прычыны вызваленьня Міколы Статкевіча і Натальлі Левай адказваюць былы дыплямат, старшы дасьледчык Цэнтру новых ідэяў Павал Мацукевіч і амэрыканіст, дарадца Агенцтва эўраатлянтычнага супрацоўніцтва Антон Пянькоўскі.
Вызвалены Мікола Статкевіч — культавая фігура беларускай дэмакратычнай апазыцыі сёньня зноў на волі, аднак у кепскім фізычным стане пасьля перанесенага інсульту.
Лукашэнка ня здолеў узгадніць з Пуціным сваю паездку на саміт Рады міру, заснаванай прэзыдэнтам ЗША Трампам, аднак пры гэтым прэзыдэнт Расеі не зьбіраецца рабіць ніякіх крокаў, каб зьмяніць уладу ў Менску, мяркуе палітоляг Аляксандар Марозаў.
Указ Зяленскага аб увядзеньні пэрсанальных санкцыяў супраць Лукашэнкі азначае пераход да больш жорсткай лініі Кіева адносна афіцыйнага Менску. Зяленскі імкнецца нэўтралізаваць вобраз Лукашэнкі-міртаворца, паказаць ягонае сапраўднае месца.
З фактаў і лічбаў, прыведзеных Лукашэнкам на нарадзе з урадам, вынікае, што беларуская сацыяльная мадэль не працуе. Жорсткі ціск на выканаўчую вэртыкаль не дае эфэкту. Аднак мяняць гэтую мадэль уладар ня будзе, бо яна ёсьць аптымальнай для ўтрыманьня ўлады.
Лукашэнка апынуўся ў становішчы, калі мусіць апраўдвацца перад Расеяй і адначасова абгрунтоўваць правільнасьць сваёй палітыкі на амэрыканскім накірунку.
Ці засьведчыла Мюнхэнская канфэрэнцыя ў бясьпецы аднаўленьне эўраатлянтычнага адзінства? Ці ёсьць гэтае адзінства ў палітыцы адносна Беларусі? Наколькі глыбокія пасткі як мяккай, гэтак і жорсткай палітыкі Захаду адносна Беларусі?
У параўнаньні з 2024 годам беларускі экспарт тавараў у краіны ЭЗ зьнізіўся летась утрая, імпарт тавараў у Беларусь з ЭЗ — на 40%. У параўнаньні з 2021 годам таварны экспарт Беларусі ў ЭЗ зьменшыўся амаль у 14 разоў. Пра гэта сьведчаць сьвежыя зьвесткі, апублікаваныя Эўрастатам.
Аляксандр Лукашэнка атрымаў, бадай, адзін з самых спрыяльных шанцаў за апошнія гады — асабіста сустрэцца з Дональдам Трампам у Злучаных Штатах.
Расея дасылае сыгнал пра тое, што не дапусьціць дэмакратызацыі Беларусі, будзе процідзейнічаць ёй сілай і гатовая дзеля гэтага ваяваць з Захадам.
Беларускія заробкі забясьпечваюць выжываньне, але не даюць магчымасьці назапашваць ці інвэставаць — кажа эканаміст, кіраўнік праекту «Кошт ураду» Ўладзімер Кавалкін, камэнтуючы дадзеныя Белстату пра дынаміку і разьмеркаваньне заробкаў.
Заява Служба вонкавай выведкі Расеі наконт Беларусі — гэта ня столькі дакумэнт спэцслужбы, колькі палітычны ход, пэўны сыгнал Аляксандру Лукашэнку. Піша палітычны аглядальнік Свабоды Валер Карбалевіч.
Якія вынікі слуханьняў у Каардынацыйнай Радзе з удзелам Сьвятланы Ціханоўскай? Ці гатовая яна падзяліцца сваёй уладай? Ці магчымы кампраміс паміж непрызнаньнем Лукашэнкі і дыялёгам зь ім? Ці патрэбны дэмсілам сталы беларускі прадстаўнік у ЗША?
Сёньня ў Каардынацыйнай радзе адбыліся слуханьні, на якіх выступіла дэмакратычная лідэрка Беларусі Сьвятлана Ціханоўская. Асноўныя пытаньні слуханьняў рэзюмуе палітычны аглядальнік Свабоды Юры Дракахруст, свае ацэнкі даюць палітык Іван Краўцоў і палітычны аналітык Вадзім Мажэйка.
Красамоўныя падзеі тыдня, якія дэманструюць, як працуе сыстэма ўлады ў Беларусі, аналізуе Валер Карбалевіч.
Сытуацыя з адключэньнем сьвятла ў беларускіх гарадах зь ініцыятывы Аляксандра Лукашэнкі высьвяціла праблему пэрсаналісцкіх аўтакратый. У іх адсутнічае сыстэма стрымак і проціваг, мэханізм адбракоўкі памылковых рашэньняў, няма нават простай страхоўкі ад элемэнтарных ляпаў у кіраваньні.
Негвалтоўныя пратэсты часьцей прыводзяць да посьпеху, чым гвалтоўныя — кажа магістарка сацыялёгіі і антрапалёгіі Маргарыта Тарайкевіч, камэнтучы інтэрвію Марыі Калесьнікавай Юрыю Дудзю і спасылаючыся на дасьледаваньні амэрыканскай навукоўкі Эрыкі Чэнавэт.
Адмоўнае сальда зьнешняга гандлю Беларусі ў 2025 годзе ня вельмі вялікае — прыкладна $1.5 млрд, але пакрыць яго можна будзе толькі пра дапамозе Расеі і дзякуючы ёй, мяркуе эканамічны аглядальнік, вядоўца праграмы «Оптимум» на YouTube-канале «Белорусы и рынок» Андрэй Махоўскі.
Новую нараду аб Віцебскай вобласьці Лукашэнку давялося праводзіць не дзеля абмеркаваньня праекту ўказу, а каб паказаць тамтэйшым чыноўнікам, хто ў хаце гаспадар. Бо калі яны перасталі баяцца найвышэйшага гневу, то гэта дрэнны сымптом для ўладара.
Як вярнуцца да нармальнасьці ў Беларусі? Пра што можна размаўляць з рэжымам Лукашэнкі? Ці перамовы зь ім – гэта маральная капітуляцыя?
Віктар Бабарыка фактычна аб’явіў, што вяртаецца ў палітыку. Яму давядзецца асвойваць новую прафэсію, станавіцца публічным палітыкам, шукаць сваё месца ў асяродку беларускай апазыцыі, вяртаць сабе статус «цяжкавагавіка».
І якое месца Беларусь можа заняць у пасьляваенным рэгіёне? Камэнтуе палітычны аглядальнік Валер Карбалевіч.
Загрузіць яшчэ