АКШнын президенти Дональд Трамп Вашингтон менен Тегерандын ортосундагы Ирандын өзөктүк программасына тийиштүү жана Ормуз кысыгын ачуу боюнча макулдашуунун долбоорун өзгөртүүнү талап кылды. Бул тууралуу Axios булактарына таянып маалымдады.
Басылманын маалыматына караганда, Трамп байытылган уран маселеси боюнча так жазылышын талап кылууда. Америка тарап Ирандын өзөктүк материалын качан жана кантип аларын тактагысы келет.
АКШ президенти ошондой эле Ормуз кысыгын ачууга байланышкан айрым шарттарга тактоо киргизүүнү сунуштады.
Axios басылмасынын булактары Ак үй мурдагыдай эле макулдашуу ийгиликтүү болоруна ишенерин, бирок келишимге жетишүү мөөнөтү белгисиз бойдон калып жатканын белгилешкен. Администрациянын аткаминерлеринин бири документке бир нече күндүн ичинде же кечирээк кол коюлушу ыктымалдыгын билдирди.
Кошумча тактоолордун зарылчылыгы тууралуу The New York Times да жазды. Гезиттин маалыматына караганда, Трамп Ирандын активдерин камактан чыгарууга байланышкан айрым пункттарды карап чыгууну каалайт.
Гезиттин булактары Тегерандын америкалык сунуштарга жоопту создуктуруп жатканы АКШ президентин кыжырдантып жатканын айтышкан.
Мурдараак басылмалар меморандумдун долбоору тынчтык келишимин 60 күнгө узартуу, Ирандын өзөктүк программасы боюнча сүйлөшүүлөрдүн башталышын жана Ормуз кысыгын ачууну камтышы мүмкүн экенин жазышкан. Чечиле элек маселелердин ичинде кысыктагы америкалык курчоону алуу мөөнөтү жана иран мунайын экспорттоого киргизилген санкциянын ыктымал жумшартылышы кала берүүдө.
Ирандын президенти Масуд Пезешкиан өлкөдө интернеттин тышкы дүйнө менен байланышын кайрадан калыбына келтирүүнү буйруду. Бул тууралуу 25-майда Ирандын мамлекеттик Fars маалымат агенттиги билдирди.
Маалыматта айтылгандай, буга "интернеттин калк үчүн ачыктыгына кайтып келүүнү" колдоп добуш берген жумуш тобунун чечими негиз болду. Санарип блокаданы токтотуунун так мөөнөтү айтылган жок.
Жергиликтүү маалымат каражаттары буга чейинки кабарларында чектөөнүн токтотулушу 5-июнь болушу мүмкүн экенин жазышкан.
Глобалдык санарип желе Иранда бийликтин чечими менен быйыл 28-февралда АКШнын жана Израилдин чабуулдарынан улам тутанган тирештен кийин бөгөттөлгөн. Ошондон бери 90 миллиондон ашуун калкы бар Иранда катардагы жарандар мамлекет уруксат берген гана сайттарды ача алуучу "жергиликтүү интернет" менен колдонуп келатышат.
Быйылкы жылдын январь айында да өкмөткө каршы жапырт нааразылык акциялары тутанган учурда Иранда интернет аябай чектелген.
АКШнын Куралдуу күчтөрүнүн борбордук командачылыгынын (CENTCOM) өкүлү Тим Хокинс америкалык аскерлер Ирандын түштүгүндөгү "бутага сокку урганын" билдирди.
"Америкалык аскерлер Ирандын түштүгүндө коргонуу максатында, биздин жоокерлерди ирандык күчтөрдөн туулган коркунучтардан коргоо үчүн сокку урду", – деген Хокинстин сөзүн ABC жарыялады.
Анын айтымында, бутага мина коюуга аракеттенген ракеталык жабдуулар жана кайыктар алынды. Борбордук командачылык "элдешүү уланып жаткан шартта сабырдуулукту көрсөтүү менен АКШнын аскерлерин коргоону улантууда" деп билдирди Хокинс.
"Ал-Жазира" телеканалынын маалыматына караганда, бул соккулардан кийин Ирандын Ислам революциясынын сакчылар корпусу Ормуз кысыгында чоо-жайы ачык айтылбаган кемеге чабуул коюп, бир нече аскер каза тапты.
Ирандын маалымат агенттиктери буга чейин Бандар-Аббас шаарында жарылуу болгонун жазышкан. Кийинчерээк жарым-жартылай расмий Mehr агенттиги "кырдаал толук көзөмөлгө алынды" деп жазды. Тегеран соккулар тууралуу комментарий бере элек.
Чабуул Ирандын делегациясы Дохага барып, Катардын премьери менен жолугушуп жаткан учурда болду.
Reuters сапар тууралуу маалыматы бар аткаминерге шилтеме берип, тараптар Ормуз маселесин, Ирандагы байытылган урандын корун, АКШ менен акыркы чечимге келүүнүн алкагында Ирандын камактагы каражаттарын чыгарууну талкуулаганын кабарлады.
The New York Times буга чейин америкалык чиновникке таянуу менен Вашингтон менен Тегеран Ормуз кысыгын ачуу боюнча келишимге жетишкенин, бирок азырынча деталдарын макулдаша электигин жазган.
The Washington Post болсо өз булактарына шилтеме берип, Иран менен эч кандай келишим түзүлө электигин, тараптар өз ара түшүнүшүү жөнүндө меморандум боюнча гана келишимге келгенин маалымдады.
Бир күн мурда АКШнын президенти Дональд Трамп өзүнүн Truth Soсial социалдык түйүнүнө Иран менен сүйлөшүүлөр "жакшы жүрүп жатканын" жазган. АКШнын мамлекеттик катчысы Марко Рубио 25-майда Индиядагы сапарында Иран боюнча иштер аягына чыга электигин билдирген.
Шерине