Украинанын өнөктөштөрүнөн түзүлгөн "каалоочулар коалициясынын" лидерлери 24-августта Киевде жыйын өткөрүп, мындан аркы кадамдарын макулдашты. Украинанын эгемендигинин 35 жылдыгына карата уюштурулган жыйынга айрымдары өздөрү катышса, калгандары видео байланыш аркылуу кошулушту.
Жыйынтыгында кабыл алынган биргелешкен билдирүүдө «Орусиянын Украинанын жайкын тургундарына жана жарандык инфраструктурасына каршы соккулары системалуу түрдө жасалып, барган сайын күчөп баратканы» белгиленди.
Ошондой эле Киевге берилүүчү аскердик жардам көбөйтүлөрү, биринчи кезекте аба чабуулдарынан коргонуу системаларын чыңдоо, Украинанын коргонуу өнөр жайын бекемдөө жана тиешелүү технологиялар менен бөлүшүү убада кылынды. Мындан тышкары, Орусиянын аскердик-өнөр жай комплексине каршы санкцияларды күчөтүү ниети билдирилди.
Улуу Британиянын премьер-министри Энди Бернем союздаштарды Украинаны Орусиянын чабуулдарынан коргоо үчүн колдон келишинче жардам берүүгө чакырды.
Франциянын президенти Эммануэл Макрон Орусиянын «көмүскө флотуна» көбүрөөк көңүл буруу зарылдыгын белгиледи.
Орусия коңшусу Украинага каршы толук масштабдуу согушту 2022-жылдын февралында баштаган. Ошондон бери Киев өнөктөштөрүнүн жардамы менен каршылык көрсөтүп, соңку жылдары Орусиянын өзүнүн аймагына жасалган соккуларды күчөтүүдө.
БУУга мүчө 50дөн ашуун өлкө 24-августта биргелешкен билдирүү таратып, Орусияны Украинадагы согушту толук, дароо жана эч кандай шартсыз токтотууга жана тынчтык сүйлөшүүлөрүн кайра жандандырууга чакырышты.
Украинанын эгемендүүлүгүнүн 35 жылдыгына арналган бул билдирүүнү Нью-Йоркто БУУнун Коопсуздук кеңешинин жыйынынын алдында Даниянын тышкы иштер министри Ларс Лёкке Расмуссен окуп берди.
Билдирүүдө "адамдарга чоң азап-кайгы алып келген бул маанисиз согуш дароо токтошу керек" деп белгиленип, Украина мындан бир жарым жыл мурда эле алдын ала эч кандай шарт койбостон ок атышууну токтотууга макул болгондугу эске салынган.
АКШ бул билдирүүгө кошулган жок, бирок согушту дароо токтотууга жана сүйлөшүүлөрдү баштоого чакырды. Коопсуздук кеңешиндеги жыйында сөз сүйлөгөн АКШ өкүлү Дэн Негреа Орусия менен Украинаны жарандык объектилерге жана кемелерге сокку урууну токтотууга үндөдү. Анын айтымында, аскердик жол менен чечим табуу мүмкүн болбогон шартта күнөөсүз жарандардын канын төгүүнү токтотуу зарыл. Негреа АКШ ортомчу катары өз ролун аткарууну улантууга даяр экенин жана Украинанын эгемендүү, гүлдөгөн мамлекет катары келечегин колдоого берилген бойдон каларын айтты.
Орусиянын өкүлү Василий Небензя тынчтык сүйлөшүүлөрүнө байланышкан чакырыктарды четке какты. Ал Орусияны коркутуп сүйлөө өтпөй турганын, Жер шарындагы түзүлгөн реалдуу абал эске алынбаса, Украинадагы жаңжал боюнча олуттуу саясий жана дипломатиялык диалог жүргүзүүгө мүмкүн эместигин айтты. Ошондой эле ал жаңжалды токтото турууга багытталган бардык аракеттер ийгиликсиз болорун билдирди.
Украинанын өкүлү Андрей Мельник Орусия өзү баштаган согушта жеңилерин белгилеп, Коопсуздук кеңешин Орусиянын аракеттерин токтото албаганы үчүн сынга алды (Орусия Коопсуздук кеңеште вето коюу укугуна ээ). Мельник өнөктөш өлкөлөрдү баллистикалык ракеталардан коргонуу үчүн Украинага "Пэтриот" системасына ракеталарды берүүгө үндөдү.
Германиянын тергөө органдары украиналык Ан-124 транспорттук учагына каршы болжолдуу диверсия аракетинде бир эмес, бир нече жардыргыч зат орнотулган дрон колдонулган деген жыйынтыкка келди. Бул тууралуу NDR жана WDR телекомпаниялары менен Süddeutsche Zeitung гезитинин 25-августта жарыяланган биргелешкен иликтөөсүндө айтылат.
4-августта аэропорттун кызматкери Ан-124 учагынын жанынан дрон тапканы кабарланган. Ошол эле күнү DHL жүк ташуучу учагы ушул аэродромдон учуп чыккандан кийин абада белгисиз зат менен кагышкан болушу мүмкүн деген маалымат тараган.
Жаңы иликтөөдө окуядан он күн өткөндөн кийин, 14-августта аэропорттун батыш тарабындагы талаадан дагы бир дрон табылганы белгиленген. Маалыматка караганда, DHL учагы абада дрон менен кагышкан болсо, анда Лейпциг аэропортуна коркунуч жараткан үчүнчү учкучсуз аппарат жөнүндө сөз болуп жатат. Дрондун жанынан тергөөчүлөр 50 грамм зат табышкан, ал гексоген болушу мүмкүн.
"Балким, ниети бузуктар мурда болжолдогондон алда канча масштабдуу чабуулду пландаштырган", - деп жазылган иликтөөдө.
Тергөөчүлөр DHL учагынын абадагы окуядан кийинки абалына жана кагылышууга бир нече секунд калганда учкучтар кичинекей объектини көргөнүн айткандарына таянуу менен дрон менен кагылышуу болгон деген версияны карманууда. Бирок дрондун өзү же сыныктары табылган эмес. Тергөө дрон кагылышуудан кийин кыймылдаткычка кирип кетип, майда бөлүктөргө бөлүнүп кетиши ыктымал деген пикирде.
Аскердик жүктөр ташылган Лейпциг аэропортундагы бул окуя Германияда чоң резонанс жаратты. ЖМКлар өз булактарына таянып, бул окуяга Орусиянын атайын кызматтарынын тиешеси болушу мүмкүн деп жазышкан. DW басылмасы Германиянын ички иштер министри Александр Добриндт 19-августта өкмөттө азырынча окуяга так баа берүү үчүн жетиштүү далилдер жок экенин билдиргенин жазды.
Украина Эгемендүүлүк күнүн быйыл бешинчи жыл катары менен Орусия ачкан кеңири масштабдагы согуштун шартында белгилөөдө. Президент Владимир Зеленский майрамга арналган кайрылуусунун басымдуу бөлүгүн согушка арнады. Ал өлкөнүн коргонуу өнөр жай комплексинин маанисин өзгөчө белгилеп, Украинанын Орусиянын аймагына терең кирген багыттардагы соккуларына да токтолду.
Ал ошондой эле санкциялык басым, анын ичинде АКШ тарабынан көрүлүп жаткан чаралар акыры Орусияны сүйлөшүүгө отурууга мажбурлайт деген ишенимин билдирди. Кытайга кайрылып, Орусиянын өзөктүк курал тууралуу коркутуп-үркүтүүлөрүнө реакция кылууга чакырды.
Киевдеги салтанатта мамлекеттик жетекчилердин жана чет өлкөлүк коноктордун катышуусунда мамлекеттик сыйлыктар тапшырылды. Президент Зеленскийдин жарлыгы менен "Украинанын баатыры" наамы үчүнчү мурдагы "Азов" батальонунун командири Андрей Билецкийге ыйгарылды. Мындай наам дагы бир катар аскер кызматкерлерине берилди.
Эгемендүүлүк күнүнө карата Киевге Молдованын президенти Майя Санду, Эстониянын президенти Алар Карис, Люксембургдун премьер-министри Люк Фриден жана Европа кеңешинин президенти Антониу Кошта келишти. Дагы бир катар чет өлкөлүк лидерлер Украинага бул күндү утурлай барган.
Киевге Улуу Британиянын премьер-министри Энди Бернем да келди. Анын сапары алдын ала жарыяланган эмес. Бул Бернем британ өкмөт башчысы кызматына келгенден бери Украинага алгачкы сапары, кызматка киришкенден кийинки биринчи чет өлкөлүк сапары болуп калды.
Маалыматтарга караганда, Бернем Киевде Украинанын алыс аралыкка учуучу ракеталарды өндүрүү мүмкүнчүлүктөрүн кеңейтүү боюнча жаңы демилгелерди жарыялайт.
Владимир Зеленскийдин жарлыгы менен Украинага көрсөткөн колдоосу үчүн британ эли "Украина элинин ыраазычылыгы" аттуу ардак белгиси менен сыйланды.
Бернем менен Зеленский Киевде Украинага колдоо көрсөткөн 34 мамлекетти бириктирген "каалоочулар коалициясынын" жыйынын өткөрүшөт. Франциянын президенти жана Германиянын канцлери баштаган бир катар лидерлер ага видео байланыш аркылуу катышат.
АКШнын мамлекеттик катчысы Марко Рубио Америка Кошмо Штаттарынын атынан Украинанын элин Эгемендүүлүктүн 35 жылдыгы менен куттуктады. АКШнын Мамлекеттик департаментинин сайтына жарыяланган билдирүүдө Вашингтон Украинанын эгемендигин колдоону улантарын жана орус-украин согушун сүйлөшүү жолу менен жөнгө салып, туруктуу тынчтыкка жетишүү аракеттерин уланта берерин белгилеген. Ошондой эле украин элинин кайраттуулугу менен туруктуулугу жогору бааланып, АКШ экономика жана коргонуу тармагындагы өнөктөштүктү чыңдоого даяр экени айтылган.
Беларустун президенти Александр Лукашенко да Украина элин майрамы менен куттуктады. Ал беларус жана украин элдеринин тарыхый тагдырлары бири-бири менен тыгыз байланышта экенин, эки элди кылымдарды камтыган салттар, жалпы жеңиштер жана оор сыноолор тууралуу эстеликтер бириктирип турарын белгиледи. Лукашенко Минск менен Киев ишенимге, өз ара урматтоого жана тең укуктуулукка негизделген пайдалуу кызматташтыкты келечекте кайра калыбына келтирет деген пикирин билдирди. Ошондой эле украин элине тынчтык жана бакыт каалаганы тууралуу билдирүүсүн анын басма сөз кызматы таратты.
Украина 24-августта Эгемендүүлүк күнүн белгилеп жатат. Мындан 35 жыл мурун, 1991-жылдын 24-августунда Украинанын Жогорку Радасы (ал кездеги Украина ССРинин Жогорку Совети) өлкөнүн көз карандысыздыгы тууралуу декларацияны кабыл алган. Бул чечим ошол эле жылдын 1-декабрындагы жалпы элдик референдумда колдоо таап, кийинчерээк СССРдин ыдырашына алып келген негизги саясий окуялардын бири болгон.