Izrael napao nacionalne naftne rezerve u Teheranu

Smrt vrhovnog vođe ajatolaha Alija Hamneija smatra se velikim udarcem za iranske klerikalne vladare, ali stručnjaci kažu da nema garancije da će to dovesti do kolapsa Islamske republike.

Iako je Hamnei bio iranski duhovni vođa i najviši autoritet gotovo četiri decenije, klerikalni sistem u zemlji osmišljen je tako da osigura kontinuitet u slučaju smrti vrhovnog vođe.

Osamdesetšestogodišnji vrhovni vođa je ubijen u zračnom napadu na svoju rezidenciju u glavnom gradu, Teheranu 28. februara tokom američko-izraelskog napaada usmjerenog na iransko vojno i političko vodstvo.

"Iako je Hamnei oblikovao političku putanju Irana više od tri decenije, Islamska republika nije režim koji se zasniva samo na jednoj ličnosti", kaže Danny Citrinowicz, istraživački saradnik u Institutu za nacionalne sigurnosne studije sa sjedištem u Izraelu.

Iranska teokratija, koja je na vlasti od Islamske revolucije 1979. godine, oslanja se na političke, vojne i klerikalne institucije koje su duboko ukorijenjene i zamišljene da izdrže promjene u rukovodstvu, kažu stručnjaci.

Među njima su klerikalno vođeni politički establišment, moćna Islamska revolucionarna garda (IRGC), ključni akter u politici, vojsci i ekonomiji, te Vijeće čuvara, snažno ustavno tijelo.

"Historija pokazuje da revolucionarni sistemi pod vanjskim napadom teže konsolidaciji, a ne fragmentaciji", dodao je Citrinowicz. "Pretpostavka da bi eliminacija vrhovnog vođe izazvala kolaps režima u najboljem je slučaju spekulativna. Jednako je moguće da bi to proizvelo koheziju elita i još tvrđi stav."

Cijeli tekst pročitajte u linku ispod.

Čitajte:

Smrt Hamneija veliki udarac, ali kolaps iranskog sistema nije zagarantovan

Nekoliko američkih vojnih aviona srušilo se rano jutros u Kuvajtu. Svi članovi posade su preživjeli i u stabilnom su stanju, saopštilo je kuvajtsko Ministarstvo odbrane, prenosi Reuters.

U odvojenom incidentu, dim se vidio kako se diže iz blizine kompleksa Ambasade SAD-a u Kuvajtu, a vatrogasna vozila i vozila hitne pomoći bila su na tom području, rekao je svjedok za Reuters.

Ambasada SAD-a u Kuvajtu upozorila je američke državljane da postoji kontinuirana prijetnja od raketnih i napada dronovima nad zemljom te je pozvala građane da ne dolaze u ambasadu. Savjetovala je ljudima da ostanu u skloništu, zadrže se na najnižem spratu rezidencija, dalje od prozora i da ne izlaze vani.

Ranije je saopšteno da je jutros Kuvajt presreo dronove, treći uzastopni dan iranskih odmazdnih napada na susjedne zaljevske države kao odgovor na američke i izraelske napade na Iran.

Saopštenje Ministarstva odbrane Kuvajta, koje je prenijela državna novinska agencija, navodi da su posade iz srušenih aviona evakuisane i prebačene u bolnicu te da su u stabilnom stanju. Dodaje se da je odgovor proveden u koordinaciji sa američkim snagama.

Niz snažnih eksplozija zabilježen je jutros i u Dubaiju i katarskoj prijestolnici Dohi. Snažne detonacije i sirene čule su se ranije i u Kuvajtu.

Teheran je ranije saopštio da će gađati američke baze u regiji nakon što su SAD i Izrael u subotu pokrenuli napade na Iran.

Iransko društvo Crvenog polumjeseca saopštilo je da je 555 ljudi poginulo u zajedničkim američko-izraelskim napadima na Iran.

Kako navode, napadi su pogodili 131 grad u Iranu, a operacije spašavanja, pružanja pomoći, transporta i medicinskog zbrinjavanja povrijeđenih su u toku.

Direktor Uprave za upravljanje krizama Istočnog Azerbejdžana također je saopštio da su tokom protekla dva dana napadnute različite lokacije u gradovima Tabriz, Sarab, Maragheh i Shabestar, što je rezultiralo s ukupno 42 smrtna slučaja.

Broj poginulih u raketnom napadu na osnovnu školu Shajre Tayyiba u pokrajini Hormozgan 28. februara navodno je porastao na 148. Lokalni zvaničnik rekao je da je u napadu povrijeđeno više od 95 osoba, od kojih su većina bili učenici.

Ove brojke nije bilo moguće nezavisno potvrditi.

Avionski saobraćaj i dalje je u haosu trećeg dana nakon američko-izraelskog napada i napada Irana na zemlje Bliskog istoka u znak odmazde koji su primorali zatvaranje aerodroma u Dubaiju, Dohi i Abu Dhabiju. Desetine hiljada putnika ostali su zaglavljeni sa otkazanim letovima.

Donosimo pregled nekih od kompanija koje su otkazale letove.

AEGEAN AIRLINES

Najveći grčki avioprijevoznik suspendovao je letove za i iz Tel Aviva u Izraelu, Bejruta u Libanu i Erbila u Iraku do 3. marta.

AIR FRANCE KLM

Air France je otkazao letove za i iz Tel Aviva, Bejruta, Dubaija i Rijada do 3. marta.

KLM je saopštio da bi njihovi letovi za i iz Dubaija, Rijada i Dammama mogli biti poremećeni do 6. marta, a letovi za i iz Tel Aviva su suspendovani.

BRITISH AIRWAYS

British Airways je saopštio da putnici koji lete između Londona i Abu Dhabija, Ammana, Bahreina, Dohe, Dubaija ili Tel Aviva mogu do 15. marta bez naknade promijeniti datum leta za putovanje na ili prije 29. marta. Oni koji putuju do 8. marta također mogu zatražiti puni povrat novca.

EMIRATES

Emirates je saopštio da je suspendovao sve letove za i iz Dubaija do 2. marta.

FINNAIR

Finski avioprijevoznik je ranije saopštio da su obustavili letove za Dohu i Dubai do 6. marta te da privremeno izbjegavaju zračni prostor Iraka, Irana, Sirije i Izraela.

LOT POLISH AIRLINES

LOT Polish Airlines je saopštio da su svi letovi za i iz Tel Aviva otkazani do 15. marta.

LUFTHANSA

Njemačka aviokompanija suspendovala je letove za i iz Tel Aviva, Bejruta, Ammana, Dammama, Erbila i Teherana do 8. marta te letove za i iz Dubaija do 4. marta.

NORWEGIAN AIR

Nordijska aviokompanija suspendovala je sve letove za i iz Dubaija do 4. marta. Aviokompanija nije suspendovala letove za Tel Aviv u Izraelu niti za Bejrut u Libanu jer su te destinacije aktivne samo tokom ljeta.

QATAR AIRWAYS

Aviokompanija je saopštila da je privremeno suspendovala letove za i iz Dohe zbog zatvaranja katarskog zračnog prostora.

TURKISH AIRLINES

Aviokompanija je otkazala neke letove za i iz Bahreina, Dammama, Rijada, Irana, Iraka, Jordana, Kuvajta, Libana, Omana, Katara, Sirije i Ujedinjenih Arapskih Emirata te je zamolila putnike da provjere njenu internet stranicu za najnovije informacije.

WIZZ AIR

Aviokompanija je obustavila letove za i iz Izraela, Dubaija, Abu Dhabija i Ammana do 7. marta.