له متحدوایالاتونو سره په خبرو کې د روسیې د پلاوي مشر وايي چې کرېملېن په ژنیو کې د دواړو خواوو د خبرو په درشل کې د امریکايي او اروپايي چارواکو له ځینو اشارو ناهیلی شوی دی.

د روسیې د بهرنیو چارو مرستیال وزیر سرګي ریابکوف نن یکشنبې( د مرغومې په ۱۹مه) انټرفکس او ریا خبري اژانسونو ته وویل، مسکو دې خبرو ته ډېر هیله مند نه دی ځکه د ده په وینا متحدایالات د روسیې له لوري د یو اړخیزو امتیازونو پر ورکړه ټینګار کوي.

په عین حال کې واشنګټن ویلي چې د امریکا او روسیې د پلاوو ترمنځ له اصلي غونډې مخکې به نن ماښام ښاغلی ریابکوف د امریکا د بهرنیو چارو د وزارت له مرستیالې وینډي شرمن سره مقدماتي خبرې وکړي.

په پام کې ده چې د دواړو خواوو ترمنځ د ستراتیژیک او امنیتي ډیالوګ تر عنوان لاندې اصلي خبرې سبا په ژنیو کې پیل شي او دا لړۍ به وروسته د ناټو له غړو سره په خبرو دوام وکړي.

د اسرائیل د پوځ او د لبنان د حزب‌الله ډلې ترمنځ د جمعې په ورځ هم د ډزو تبادله روانه وه، او حزب‌الله اعلان وکړ چې د اشدود سمندري اډې او د اسرائیل په شمال کې پر څو نورو سیمو یې توغندويي بریدونه کړي دي.

اسراییلي رسنیو راپور ورکړی چې د دې بریدونو له امله یو کور ویجاړ شوی، خو ویلي یې دي چې مرګ‌ژوبله نه لري. د دې بریدونو په غبرګون کې، د اسرائیل پوځ د لبنان په جنوب کې ځینې سیمې بمباري کړې، چې د لبناني رسنیو د راپورونو له مخې لږ تر لږه یو کس پکې وژل شوی دی.

په داسې حال کې چې د لبنان په جنوب کې متقابل بریدونه روان دي، ټاکل شوې ده چې راتلونکې اوونۍ د لبنان او اسرائیل ترمنځ په امریکا کې خبرې ترسره شي.

د لبنان د حزب‌الله عمومي منشي، نعیم قاسم، د جمعې په ورځ د لبنان له حکومته وغوښتل چې اسرائیل ته له «وړیا امتیاز» ورکولو ډډه وکړي.

د هغه په لیکلي پیغام کې چې د المنار تلویزیون له لارې خپور شو، راغلي: «موږ پخواني حالت ته بېرته ستنېدل نه منو.»

ایران د لبنان پر وړاندې د اسرائیل د بریدونو بندېدل د وروستي اوربند له شرطونو څخه بللي، خو امریکا او اسرائیل وایي چې دغه اوربند لبنان نه رانغاړي.

د امریکا د ولسمشر مرستیال جې ډي ونس هیله ښودلې چې اسلام اباد کې له ایراني لوري سره خبرې به یې مثبتې وي.

د رویټرز د راپور له مخې ونس دغه څرګندونې نن جمعه پاکستان ته له روانېدو مخکې کړې دي.

د امریکا او ایران خبرې سبا شنبه په اسلام اباد کې ترسره کیږي.

فرانس پریس لیکلي چې دغه خبرې به د وروستیو څو پړاوونو په څېر، غیر مستقیمې وي، یعنې دواړه لوري به بېلابېلو خونو کې کیني او پاکستاني منځګړي به یې پيغامونه سره تبادله کوي.

د ایران د بهرنیو چارو وزارت مرستیال سعید خطیب زاده پرون وویل چې د دوی د پارلمان مشر محمد باقر قالیباف ممکن د ایراني پلاوي مشري وکړي.

د امریکا او ایران خبرې سبا شنبه په اسلام اباد کې ترسره کیږي.

که څه هم پاکستان پنجشنبه او جمعه په دغه هېواد کې رخصتي اعلان کړې وه او داسې خبر خپور شو چې خبرې به د جمعې په ورځ کیږي، خو څو لویدیځو رسنیو لیکلي چې دواړه لوري سبا د حمل ۲۲مه غونډه کوي.

فرانس پریس لیکلي چې دغه خبرې به د وروستیو څو پړاوونو په څېر، غیر مستقیمې وي، یعنې دواړه لوري به بېلابېلو خونو کې کیني او پاکستاني منځګړي به یې پيغامونه سره تبادله کوي.
په اسلام اباد کې د امریکایي او ایراني مرکچیانو خبرو ته چمتوالی نیول شوی او په دغه ښار کې امنیتي تدابیر جدي شوي دي.

د امریکا او ایران د مرکچیانو نوملړ لا هم په رسمي توګه نه دی اعلان شوی.

اوکراین او روسیې د ارتودوکس د ایسټر جشن پر مهال ۳۲ ساعته اوربند باندې موافقه کړې ده.

د اوکراین ولسمشر ولادمیر زلنسکي پرون د اپریل نهمه وویل چې د رخصتۍ پر مهال د اوربند وړاندیز دوی څو ځله تکرار کړی دی.

د زلنسکي له دې خبرو څو ساعته مخکې د روسیې ولسمشر ولادمیر پوتین خپلو سرتیرو ته لارښوونه وکړه چې د ایسټر د رخصتۍ پر مهال ډز بند وکړي.

اوربند به د اپریل د ۱۱مې د ماذدیګر له ۴ بجو د اپریل د ۱۲مې ورځې تر پای پورې نافذ وي.

دا په داسې حال کې ده چې د راپورونو له مخې د منځني ختیځ د شخړو له پيله د اوکراین او روسیې جګړه د لویدیځ له پامه لویدلې ده.

د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ په هرموز تنګي کې د ایران پر چلند نیوکه کړې ده.

ټرمپ پر خپله ټولنیزه پاڼه (تروت سوشیل) دغه نیوکه کړې او په یوه ډول یې تهران ته خبرداری ورکړی دی.

هغه په دغه پوست او د دوه ساعتونو په ترڅ کې په دې اړه خپلې دریمې لیکنې کې ویلي " ایران له هرموز تنګي د تیلو د تېریدو په برخه کې ډېر بد او غیر محترمانه چلند پيل کړی دی."

هغه وړاندې خبرداری ورکړی چې " دا هغه هوکړه نه ده چې مونږ کړې وه."

د هغه شرکت د معلوماتو له مخې چې د بیړیو تګ راتګ ثبتوي، د ایران او امریکا د لنډمهالي اوربند له پيله یوازې ۱۰ بیړۍ له هرموز تنګي تیرې شوي.

ټرمپ ټینګار کړی چې د هرموز تنګي له خلاصېدو سره باید نړیوالو بازارونو ته زیاته اندازه تېل ورسیږي.

د اروپايي اتحادیې د بهرنۍ پالیسۍ مسوولې کایا کالاس ټینګار کړی چې له ایران سره د اوربند تړون باید لبنان ته هم وغځول شي، او خبرداری یې ورکړی چې د اسرائیل دوامداره بریدونه کولی شي دا تړون کمزوری کړي.

هغې د پنجشنبې په ورځ (وري ۲۰) په ایکسپاڼه کې لیکلي: «د اسرائیل اقداماتو د امریکا او ایران ترمنځ اوربند تر سخت فشار لاندې راوړی دی. دا اوربند باید لبنان ته هم وغځول شي.»

د لبنان د روغتیا وزیر ویلي چې د چهارشنبې په ورځ د اسرائیل په هم‌مهاله هوايي بریدونو کې په بیروت او نورو سیمو کې د وژل شویو شمېر تر ۲۰۰ تنو اوښتی او له زرو زیات کسان ټپیان شوي دي.

تر دې وړاندې د فرانسې ولسمشر امانوئل مکرون هم ویلي و چې په هر معتبر اوربند کې لبنان هم باید شامل وي او له امریکا او ایران یې غوښتي وو چې دا تړون په ټولو جبهو، په ځانګړي ډول لبنان کې، مراعت کړي.

د بریتانیا د بهرنیو چارو وزیرې ایوېت کوپر هم ویلي چې د بحران د پراخېدو د مخنیوي لپاره باید لبنان هم د اوربند برخه شي.

خو د امریکا د ولسمشر مرستیال جې ډي ونس ویلي چې په دې اوربند کې لبنان شامل نه دی او دا ډول برداشت د خبرو اترو د بهیر د ناسم فهم له امله دی.

د ایران د اټومي انرژۍ د ادارې رئیس د یورانیمو د غني کولو له محدودولوسره مخالفت کړی او ویلي یې دي چې «د غني کولو د پروګرام محدودول یوازې هغه هیلې دي چې ګور ته به یې یوسي».

د راپورونو له مخې، محمد اسلامي د پنجشنبې په ورځ (وری۲۰) په تهران کې د یوې غونډې په څنډه کې چې د پخواني مشر علي خامنه‌يي د وژل کېدو د څلوېښتي په مناسبت جوړه شوې وه، ټینګار کړی چې «هیڅ قانون او هېڅ څوک» نشي کولی د غني کولو پروګرام مخه ونیسي.

دا په داسې حال کې ده چې ټاکل شوې د پاکستان په منځګړتوب د ایران او امریکا ترمنځ خبرې ترسره شي. امریکا د جګړې د پای ته رسېدو لپاره د ایران د یورانیمو د غني کولو بندول یو شرط بللی، خو د ایران اړخ وايي چې د هر تړون یوه برخه به د ایران د غني کولو د حق منل وي.

یوه پاکستاني وګړي اعتراف کړی چې غوښتل یې د داعش ډلې په الهام په نیویارک کې د یهودیانو پر یوه مرکز برید وکړي.

د امریکا د عدلیې وزارت د چهارشنبې په ورځ (حمل۱۹) اعلان وکړ چې پاکستاني تبعه محمد شاهزیب خان، چې دا مهال په توقیف کې دی، اعتراف کړی چې غوښتل یې د داعش ډلې په الهام، د اتومات وسلو په کارولو سره د نیو یارک ښار د بروکلین په یوه مهم یهودي مرکز کې پر خلکو برید وکړي.

د امریکا د لوی څارنوال مرستیال جان ایزنبرګ ویلي چې خان غوښتل دا برید د اکتوبر په ۷ مه پر اسراییل د حماس د بریدونو له کلیزې سره هممهاله کې ترسره کړي.

د نیویارک د جنوبي حوزې څارنوال جي کلیټن ویلي چې محمد خان غوښتل د داعش په ملاتړ «یو وحشتناک برید» پر یهودي مرکز ترسره کړي.

د عدلیې وزارت د خبرپاڼې له مخې، محمد شاهزیب خان، چې یو پاکستانی تبعه او د کاناډا اوسېدونکی دی، د ۲۰۲۳ کال په نوومبر میاشت کې په ټولنیزو رسنیو کې د داعش ملاتړ پیل کړ او له نورو کسانو سره یې اړیکې ټینګې کړې، چې پکې د دې ډلې ویډیوګانې او تبلیغاتي مواد شامل وو.

وروسته هغه د امریکا په داخل کې د تروریستي بریدونو په پلان جوړولو پیل وکړ، خو د ۲۰۲۴ کال په سپتمبر کې د کاناډا او امریکا ترمنځ پولې ته نژدې ونیول شو.

د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ ویلي چې امریکايي ځواکونه به د ایران شاوخوا پاتې شي او که موافقه ماته شي، «بریدونه به پیل شي».

ټرمپ د پنجشنبې په ورځ په خپله خواله رسنۍ (ټروت سوشل) کې لیکلي:

«د امریکا ټولې بېړۍ، الوتکې او پوځي ځواکونه به، له اضافي مهماتو او وسلو سره، او هر هغه څه چې د مخکې تر مخکې سخت کمزوري شوي دښمن د له منځه وړلو لپاره پکار دي، په ایران او شاوخوا سیمو کې پاتې شي، تر څو چې پر رښتیني موافقې بشپړ عمل وشي. که د هر دلیل له مخې دا کار ونه شي—چې ډېر احتمال یې کم دی—نو بیا به “بریدونه پیل شي”، داسې بریدونه چې تر اوسه هیچا نه دي لیدلي، لوی، قوي او ډېر ځواکمن به وي.»

ټرمپ همداراز وویل:

«زموږ لوی پوځ دا مهال په تجهیز او استراحت بوخت دی، او په حقیقت کې د خپلو راتلونکو بریاوو په تمه دی. امریکا بېرته راګرځېدلې ده!»