مالک یک دواخانه در شهر جلال‌آباد، مرکز ولایت ننگرهار، می‌گوید که به‌تازگی ادارهٔ ولایتی طالبان دواهای پاکستانی را از دواخانهٔ او ضبط کرده است. به گفته او گروه نظارتی ادارهٔ ولایتی طالبان در ننگرهار به آنان گفته است که واردات دواهای پاکستانی به افغانستان ممنوع شده و اجازهٔ فروش این دواها را ندارند؛ اما او تأکید می‌کند که مسئولان باید در امتداد خط دیورند از ورود این دواها جلوگیری کنند.
او که نخواست نامش در گزارش منتشر شود، به شرط تغییر صدا به رادیو آزادی گفت: «ما از قاچاق حمایت نمی‌کنیم؛ اما اگر حکومت واردات دواهای پاکستانی را ممنوع کرده است، باید در خط دیورند از ورود آن‌ها جلوگیری کند. بالاخره این دواها از چه راه‌هایی تا شهرها آورده می‌شوند؟ طالبان به‌جای این‌که بیایند و این دواها را از دواخانه‌های ما جمع‌آوری کنند، باید در مرز جلو ورود آن‌ها را بگیرند. به‌صورت تُن‌تُن، دوا از مسیر سپین‌بولدک وارد افغانستان می‌شود. تمام افغانستان از این دواها پُر شده است. خواست ما این است که ما متضرر نشویم و قانون بر همه به‌گونهٔ یکسان تطبیق شود.»
طالبان به‌جای این‌که بیایند و این دواها را از دواخانه‌های ما جمع‌آوری کنند، باید در مرز جلو ورود آن‌ها را بگیرند.مالک یک دواخانه در جلال‌آباد
حکومت طالبان در ماه فبروری سال جاری میلادی، ممنوعیت کامل واردات دواهای پاکستانی به افغانستان را اعلام کرد. در پی آن، وزارت مالیهٔ این حکومت نیز اعلام کرد که به هیچ نوع دوای پاکستانی اجازهٔ محصول در گمرکات افغانستان داده نخواهد شد.
با این حال، شماری از صاحبان دواخانه‌ها ادعا می‌کنند که پس از این ممنوعیت، دواهای پاکستانی به میزان گسترده و به‌گونهٔ قاچاقی وارد بازارهای افغانستان می‌شوند.
یک دواخانه‌دار دیگر در شهر جلال‌آباد که او نیز نخواست نامش در گزارش منتشر شود، به شرط تغییر صدا به رادیو آزادی گفت:
«چند روز پیش، به ارزش ۵۰ هزار افغانی مال را از دواخانه‌ام بردند؛ فقط به این دلیل که دواهای پاکستانی ممنوع هستند. ما به چه کسی شکایت کنیم؟ فریاد خود را به گوش چه کسی برسانیم؟ این دواها از کدام راه وارد می‌شوند؟ باید در مسیر راه‌ها جلو ورودشان گرفته شود. ما این دواها را به این دلیل می‌خریم که مردم آن‌ها را می‌خواهند. اگر مردم به این دواها نیاز نداشته باشند، ما هم نمی‌خواهیم دواهای پاکستانی بفروشیم؛ اما مردم به این دواها عادت کرده‌اند و خواهان آن‌ها هستند.»
این دوافروشان می‌گویند که می‌پذیرند واردات دوا از پاکستان ممنوع شده و فروش آن‌ها در افغانستان نیز اجازه ندارد؛ اما پرسش اساسی آنان این است که این دواها از چه راه‌هایی به دواخانه‌های‌شان می‌رسند.
دفتر مطبوعاتی ادارهٔ ولایتی طالبان در ننگرهار به تماس رادیو آزادی در این مورد پاسخ نداد. وزارت امور داخلهٔ طالبان نیز در این زمینه اظهارنظری نکرد.
با این حال، وزارت مالیهٔ طالبان پیش از این اعلام کرده بود که از واردات دوا از مسیرهای قاچاق جلوگیری خواهد شد و با عاملان آن برخورد قانونی صورت خواهد گرفت.
اما با توجه به جمع‌آوری دواهای پاکستانی از دواخانه‌ها، می‌توان گفت که به نظر می‌رسد هنوز از قاچاق این دواها جلوگیری نشده است. دوافروشان همچنین ادعا می‌کنند که پس از ممنوعیت واردات دواهای پاکستانی، زمینه برای فعالیت شبکه‌های مختلف قاچاق فراهم شده است تا این دواها را در میزان گسترده به افغانستان قاچاق کنند.
تا اکنون هیچ نهاد مستقل پژوهشی در این مورد اظهارنظری نکرده است و رادیو آزادی نیز نمی‌تواند چنین ادعاهایی را که از سوی دوافروشان مطرح شده‌اند، تأیید کند.
یک دوافروش دیگر می‌گوید که دربارهٔ کیفیت دواهای پاکستانی که از راه‌های قاچاق وارد افغانستان می‌شوند، اطمینان چندانی وجود ندارد. او گفت: «شرکت‌ها [واردات قانونی این دواها را] متوقف کردند؛ اما همان دواهایی که کیفیت‌شان به هیچ وجه معلوم نیست، به‌گونهٔ قاچاقی وارد افغانستان می‌شوند.»
در حالی که وزارت صحت عامهٔ حکومت طالبان گفته است که در حال حاضر دواهای مورد نیاز از هند، ایران، ترکیه، بنگله‌دیش و شماری از کشورهای دیگر وارد افغانستان می‌شوند، شماری از داکتران افغان می‌گویند که مردم در مجموع به مصرف دواهای پاکستانی عادت کرده‌اند و در زمان بیماری نیز از نتیجهٔ استفادهٔ آن‌ها رضایت دارند.
یک متخصص داخله در کابل که او نیز نخواست نامش در گزارش منتشر شود، به شرط تغییر صدا به رادیو آزادی گفت: «از یک‌سو، بیماران به این دواها نیاز دارند؛ اما از سوی دیگر، آن‌ها [طالبان] این دواها را ممنوع کرده‌اند و به این بهانه که این دواها ممنوع هستند، می‌روند و آن‌ها را از دواخانه‌ها جمع‌آوری می‌کنند. هرچند دواهایی از کشورهای مختلف دیگر نیز وجود دارند، اما هنوز هم به دواهای پاکستانی نیاز دیده می‌شود؛ زیرا مردم تا حد زیادی به این دواها عادت کرده‌اند.»
افغانستان که در بخش‌های گوناگون تا حد زیادی یک کشور واردکننده به شمار می‌رود، در بخش دوا نیز به خودکفایی نرسیده و تا اندازهٔ زیادی به کشورهای دیگر وابسته است.
هرچند در سال‌های اخیر شماری از دواها در داخل افغانستان نیز تولید شده‌اند، اما کارشناسان صحی می‌گویند که افغانستان هنوز هم در مقیاس گسترده به دواهای خارجی نیاز دارد.
صاحبان دواخانه‌ها در ننگرهار می‌گویند که در کنار تطبیق ممنوعیت واردات دوا، باید از واردات غیرقانونی نیز جلوگیری شود و در مورد دواهایی که پیش از این به‌گونهٔ قانونی خریداری شده‌اند، سیاستی روشن اعلام شود.
