ممنوعیتی که به گفته ساکنان شهر کابل و برخی ولایتها، زیاد هم عملی نشده است.
مردم در شهر کابل و برخی ولایتهای دیگر میگویند که هرچند استفاده از پتاقی در عید قربان امسال نسبت به عیدهای، سالهای گذشته کاهش یافته بود، اما صدای انفجار آن همچنان در برخی مناطق شنیده میشد.
یکی از باشندگان کارته چهار کابل که به دلیل حساسیت موضوع نخواست نامش در گزارش گرفته شود، به رادیو آزادی گفت:
امسال نسبت به سالهای قبل پتاقی کمتر بود، اما بازهم شبهای عید در بعضی ساحات کابل صدای آن شنیده میشد.یک باشنده کابل
"امسال نسبت به سالهای قبل پتاقی کمتر بود، اما بازهم شبهای عید در بعضی ساحات کابل صدای آن شنیده میشد. برای خانوادههایی که کودک یا مریض داشتند، این صداها آزاردهنده است. اگر ممنوع شده، باید جلو فروش آن به طور کامل گرفته شود و به طور جدی نظارت شود."
برخی از باشندگان مناطق دیگر کابل، از جمله شهرنو، خیرخانه و کارتهنو نیز در صحبت با رادیو آزادی گفتند که در شبها و روزهای عید صدای پتاقی را شنیدهاند که آنان را نگران کرده و برایشان آزاردهنده بوده است.
یک باشنده ولسوالی گوشته ولایت ننگرهار که نخواست نامش در گزارش گرفته شود نیز می گوید که در اطراف این ولسوالی نیز صداهای پتاقی را شنیده است.
" در ساحات اطراف بدبختانه در این عید هم صدای پتاقی شنیده میشد، واقعا که مردم افغانستان از باروت و صداهای مضر و آلودگی صوتی خیلی متضرر شده، این باعث پریشانی مردم میشود و تشویش ایجاد میکند."
این در حالیست که حکومت طالبان واردات، فروش و استفاده از پتاقی و مواد آتشبازی را ممنوع اعلام کرده است.
عبدالمتین قانع، سخنگوی وزارت داخله حکومت طالبان، پیش از عید قربان در ویدیویی در صفحه ایکس خود از مردم خواست تا در روزهای عید از استفاده پتاقی و مواد آتشزا خودداری کنند.
به گفته او استفاده از این مواد، افزون بر ایجاد مزاحمت برای مردم، میتواند سبب بروز حوادث ناگوار، آسیبهای جسمی و اخلال در نظم عامه شود.
همچنان در اوایل ماه ثور وزارت صنعت و تجارت حکومت طالبان در اعلامیهای گفت که به مسئولان گمرکات هدایت داده شده تا از ورود این مواد جلوگیری کنند و هیچ نوع مواد آتشبازی و پتاقی از گمرکات وارد نشود.
به گفته شماری از شهروندان، استفاده از پتاقی تنها به روزهای عید محدود نمیشود و در برخی مراسم و مناسبتهای خصوصی نیز ادامه دارد؛ موضوعی که به گفته آنان موجب سلب آرامش و نگرانی مردم شده است.
شماری از کارشناسان امنیتی نیز میگویند که استفاده از پتاقی و مواد آتشبازی میتواند نگرانیهای امنیتی را افزایش دهد و در برخی موارد زمینه سوءاستفاده را فراهم کند.
محمد اختر راسخ، کارشناس مسائل امنیتی، در این مورد به رادیو آزادی گفت: "هرقدر که استفاده از پتاقی مروج شود، به همان اندازه برای افزایش ناامنی چراغ سبز نشان میدهد. من گفته میتوانم که استعمال پتاقی در جشنها، روزهای خوشی و اعیاد اگر جلوگیری نشود، میتواند سبب ناامنی، کشته شدن و حتی ترور نیز شود."
او تأکید میکند که برای جلوگیری از قاچاق، فروش و استفاده از این مواد اقدامات جدی و عملی روی دست گرفته شود و نظارت بر بازارها و گذرگاههای مرزی افزایش یابد.
در همین حال، اعضای اتاق تجارت و سرمایهگذاری افغانستان میگویند که ممنوعیت واردات و فروش پتاقی به هدف جلوگیری از تهدیدهای امنیتی و نگرانیهای مردم وضع شده است.
خانجان الکوزی، مشاور این اتاق، در صحبت با رادیو آزادی گفت: "ممنوعیت انفجار پتاقی پیشنهاد خود مردم به امارت اسلامی بود، چون از نگاه امنیتی برای مردم تهدید به شمار میرود. بعضی وقتها مردم مریض میباشند و انفجار پتاقی باعث اختلال و نگرانی میشود. به همین خاطر، فیصله امارت اسلامی در گمرکات این بود که این مواد نه وارد شود، نه به فروش برسد و نه هم محصول گردد."
به گفته برخی شهروندان، شماری از افراد از پتاقی و مواد آتشبازی به هدف آنچه ابراز خوشی و تجلیل از عیدها و سایر مناسبتها میخوانند، استفاده میکنند.
در سالهای گذشته، اما استفاده از پتاقی و مواد آتشبازی گاه به زخمی شدن و حتی جان باختن افراد منجر میشد و پس از روزهای عید گزارشهایی در این مورد منتشر میشد، اما تا کنون گزارشی از تلفات یا زخمی شدن افراد در پی این رویدادها پس از عید قربان امسال منتشر نشده است.
در حکومتهای پیشین نیز بارها تلاشهایی برای جلوگیری از واردات و فروش پتاقی در افغانستان صورت گرفته بود، اما به گفته برخی آگاهان امنیتی، نبود نظارت مؤثر و ادامه قاچاق این مواد باعث شده است که پتاقی همچنان در برخی مناسبتها و محافل مورد استفاده قرار گیرد.
