شماری از باشندهگان کابل میگویند که افزایش رویدادهای جنایی بهویژه دزدی و سرقت در بخشهای مختلف این شهر، نگرانیهای آنان در مورد وضعیت امنیتی را بیشتر ساخته است.
رویدادهای جنایی بهویژه دزدی و سرقت در بخشهای مختلف شهر کابل، اخیراً نگرانیهای جدی را در میان مردم ایجاد کردهاست.
آنان میگویند که دزدی موبایل، موترسایکل، لتوکوب هنگام سرقت و ناامنی در برخی ساحات، باعث شده که بسیاری از خانوادهها حتی در ساعات شام و شب با ترس رفتوآمد کنند.
تقریباً یک ماه پیش موبایل خودم را از جیبم دزدیده بودند و همین چند شب پیش هم در نزدیکی خانه ما یک جوان را با چاقو ترسانده بودند و موبایل و پولهایش را گرفته بودند.
یکی از باشندهگان ناحیه هشتم کابل که نخواست نامش در گزارش گرفته شود، در صحبت با رادیو آزادی گفت: "تقریباً یک ماه پیش موبایل خودم را از جیبم دزدیده بودند و همین چند شب پیش هم در نزدیکی خانه ما یک جوان را با چاقو ترسانده بودند و موبایل و پولهایش را گرفته بودند. حالا مردم واقعاً ترس دارند، مخصوصاً کسانیکه ناوقت از کار به خانه میآیند. ما خود ما از طرف شب هیچ رفتوآمد نمیکنیم."
جلیل احمد، یکی از باشندهگان ناحیه پنجم شهر کابل نیز میگوید که در روزهای اخیر شاهد یک مورد دزدی در محلهیشان بودهاست.
او ویدیویی از یکی از کمرههای امنیتی محل را که مربوط جریان این دزدی میشود با رادیو آزادی شریک کرده، افزود: "همین یک هفته قبل از جمع دوستان و همسایههای خود شاهد بودیم که موترشان را از روبهروی خانهشان به سرقت بردند و آن هم زمانیکه اطفال از مکتب رخصت شده بودند، نیروهای امنیتی توانستند کسانی را که موتر را سرقت کرده بودند، دستگیر کرده و موتر را دوباره به مالک آن برسانند. اگرچه کمرههای امنیتی در کوچهها و پسکوچههای کابل وجود دارد، اما با آن هم بعضی کمبودها و کاستیها وجود دارد که در پیشگیری از سرقتها و سایر جرایم ناکام است."
این باشندهگان کابل از نیروهای امنیتی حکومت طالبان میخواهند که برای جلوگیری از رویدادهای جنایی، حضور امنیتی در نواحی مختلف شهر را افزایش دهند و عاملان این رویدادها را بهگونه جدی تحت پیگرد قرار داده و مجازات کنند.
این نگرانیها در حالی مطرح میشود که حکومت طالبان نیز در هفتههای اخیر از بازداشت دهها تن از افراد به اتهام جرایم جنایی در کابل خبر دادهاست.
قوماندانی امنیه طالبان در کابل به تاریخ ۱۷ ثور در صفحه اکس خود اعلام کرده که نیروهای امنیتی حوزه پنجم کابل ۲۳ تن را به اتهام سرقت موترسایکل بازداشت کردهاند.
در خبر منتشر شده آمده است که این افراد در بخشهای مختلف کابل موترسایکلهای شهروندان را سرقت میکردند و از نزد آنان ۱۸ عراده موترسایکل سرقت شده نیز به دست آمده است.
همچنان، بر بنیاد خبرنامهها و معلوماتیکه در یک ماه گذشته از سوی قوماندانی امنیه طالبان در کابل بهگونه جداگانه منتشر شده، دستکم ۷۳ تن در پیوند به جرایم مختلف در نواحی گوناگون کابل بازداشت شدهاند.
بر اساس این معلومات، از میان بازداشت شدهگان، ۷ تن به اتهام قتل، یک تن به اتهام فروش مواد مخدر و متباقی به اتهام دزدی از خانهها، دکانها، سرقت موتر، موترسایکل، موبایل و سایر لوازم بازداشت شدهاند.
درحالیکه ارقام منتشر شده در یک ماه پیش از آن، حدود ۲۹ مورد بازداشت در پیوند به جرایم مشابه را نشان میداد؛ آماریکه ظاهراً افزایش جرایم و بازداشتها در این زمینه را نشان میدهد.
رادیو آزادی تلاش کرد دیدگاه حکومت طالبان را نیز در این مورد داشته باشد، اما عبدالمتین قانع، سخنگوی وزارت داخله طالبان و خالد زدران، سخنگوی قوماندانی امنیه طالبان در کابل، به پرسشها پاسخ ندادند.
وزارت داخله حکومت طالبان اما پیش ازین همواره گفته است که اقدامات لازم برای مهار جرایم و تأمین امنیت شهروندان روی دست گرفته شده و تلاشها برای شناسایی و بازداشت عاملان جرایم ادامه دارد.
اما چه عواملی باعث افزایش جرایم شده و چگونه از آن جلوگیری شده میتواند؟
شماری از کارشناسان امنیتی میگویند که عامل عمده افزایش جرایم، بیکاری جوانان و مشکلات اقتصادی در میان مردم است.
اصول اساسی پایین آوردن جرایم جنایی این است که باید به کاریابی جوانان، مصروفیت جوانان و ایجاد سرگرمی برای آنان توجه صورت میگرفت تا از آن آدرس میتوانستند لقمه نانی پیدا کنند و کار و مصروفیتی داشته باشند تا از جرایم جنایی جلوگیری میشد.
اختر راسخ، یکی از این کارشناسان، در صحبت با رادیو آزادی گفت: "اصول اساسی پایین آوردن جرایم جنایی این است که باید به کاریابی جوانان، مصروفیت جوانان و ایجاد سرگرمی برای آنان توجه صورت میگرفت تا از آن آدرس میتوانستند لقمه نانی پیدا کنند و کار و مصروفیتی داشته باشند تا از جرایم جنایی جلوگیری میشد. در تأمین امنیت، اقتصاد نقش اساسی بازی میکند. وقتی اقتصاد پایین میرود، جرایم جنایی، چور، دزدی، رشوت و ناامنی افزایش پیدا میکند، چون علت اساسی آن وابسته به مشکلات اقتصادی است."
پس از حاکمیت دوباره طالبان بر افغانستان در آگست ۲۰۲۱، مقامهای حکومت طالبان بارها ادعا کردهاند که امنیت سرتاسری در کشور تأمین شده و میزان جرایم جنایی کاهش یافته است.
اما در سالهای اخیر گزارشهایی از دزدی، قتل، آدمربایی و سایر رویدادهای جرمی در برخی شهرهای افغانستان، بهویژه کابل، منتشر شده که همواره باعث نگرانی شهروندان شدهاست.
در کنار نگرانیهای امنیتی، نهادهای بینالمللی و کارشناسان افغان بارها نسبت به گسترش فقر، بیکاری و مشکلات اقتصادی در افغانستان هشدار دادهاند؛ مسائلیکه به باور آنان میتواند زمینه افزایش جرایم را فراهم کند.