از ۹۰ درصد آبهای باران و جاری ولایت هرات کشورهای همسایه به‌خصوص ایران استفاده میکند.
مسئولان در اداره زراعت و مالداری این ولایت بزرگترین دلیل این مشکلات را نبود بندهای آب‌گردان در هرات میدانند.
مسئولان میگویند خیلی از زمینهای زراعتی به‌خاطر نبود آب لازم قابل زرع نبوده این در حالیست که سال گذشته هرات شاهد برف و باران فراوان بود.
عبدالصبور رحمانی رئیس اداره زراعت و مالداری هرات میگوید ۹۰ درصد آب جاری هرات به کشورهای همسایه به‌خصوص ایران میرود و حکومت افغانستان هیچ اقدام را به‌خاطر مهار این آب‌ها انجام ندادهاست.
رحمانی میگوید اگر حکومت افغانستان بتواند این معضل را برطرف سازد، سالانه هزاران هکتار زمین زراعتی قابل زرع شده و همچنان تولیدات و محصولات زراعتی نیز گسترش خواهد یافت.
او افزود:
"در یک زمان فشرده و کوتاهی مقدار زیاد بارندگی صورت گرفت اما مقدار زیاد از این آب متأسفانه از کشور خارج شد و به کشورهای ترکمنستان و ایران رفت. اما اگر ده فیصد این آب‌ها جذب زمین شده باشد ۹۰ درصد آن را از دست دادیم."
بعد از تکیمل شدن کار بند سلما در هرات، حکومت افغانستان گفته بود که برای جلوگیری از آبهای این ولایت به کشورهای همسایه، کوشش میکند تا بندهای آب‌گردان را در مسیر دریای هریرود اعمار نماید اما این موضوع تا کنون عملی نشدهاست.
انجنیر نور احمد بارز رئیس حوزه دریایی هریرود-مرغاب در ولایت هرات از اعمار چند بند کوچک و بزرگ در آینده نزدیک سخن میزند.
او میگوید با تکمیل شدن کار این پروژهها قسمتی از آبهای باران در ولایت هرات مهار خواهد شد.
وی افزود:
"بند کبگان و بند تیرپل در هرات به شدت روی ساخت آن کار می‌شود و بند پاشدان، هر کدام از این بندها نمونه‌های برای ذخیر آب استند، به‌خاطر اینکه ما بتوانیم قسمتی از آب‌ها را مهار کنیم. هم از جلوگیری از تخریب سیلابها بکنیم و هم آب را در مواقع آب‌خیزی جمع‌آوری بکنیم و در مواقع مورد ضرورت در اختیار دهقانان و مردم قرار بدهیم."
از سوی هم کارشناسان امور زراعتی در ولایت هرات میگویند که دولت افغانستان به‌خاطر جلوگیری از آبهای جاری به کشورهای همسایه اقدامات جدی‌تری را روی دست گیرد.
وکیل احمد بارک یکی ازین کارشناسان میگوید حکومت میتواند با مدیریت آبهای باران زمینه را برای گسترش محصولات زراعتی در افغانستان بالا ببرد و از جاری شدن سیلابهای ویرانگر نیز جلوگیری کند.
بارک افزود:
"مدیریت آب‌خیزی و یا کنترول آب تا کنون در ولایت هرات موجود نبودهاست و این از بزرگترین معضلات در سطح کشور است. وزارت انرژی و آب و تمام ادارات تا کنون به مدیریت آب‌خیزی متوجه نبوده، فقط به بند سلما متوجه بوده و تمام. در حالی که بیشترین ظرفیتها در ولسوالیهای دور دست برای مدیریت آب‌ها و کنترول آب‌خیزی داریم."
مسئولان اداره زراعت و آب‌یاری هرات میگویند سالانه میلیونها متر مکعب آب این ولایت به کشورهای همسایه سرازیر میشوند اما در فصل گرما کمبود آب به شدت در هرات احساس می‌شود.
سالهاست که ایران از آبهای جاری هرات استفاده میکند، اما با تکمیل شدن کار بند سلما در ولسوالی چشت این امیدواری ایجاد شد که حکومت افغانستان بتواند با مدیریت آبهای باران وضعیت زراعت درین ولایت را بهبود بخشد.
اما تا کنون معلوم نیست که حکومت افغانستان برای ساختن بندهای آب‌گردان و جلوگیری از آبهای جاری به کشورهای همسایه تا چی حد جدی عمل میکند.
گزارش: شاه‌پور صابر